Thuế TikTok Shop, Shopee, Lazada từ 1/7/2025 sẽ chuyển từ mô hình người bán tự khai sang sàn thương mại điện tử khấu trừ và nộp thuế thay cho hộ, cá nhân kinh doanh trên từng giao dịch theo Nghị định 117/2024/NĐ-CP, nhằm tăng cường minh bạch hóa và hiệu quả quản lý.

Giới Thiệu: Bước Ngoặt Lịch Sử Của Thuế Thương Mại Điện Tử

Thời điểm 1/7/2025 đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong quản lý thuế thương mại điện tử (TMĐT) tại Việt Nam. Mô hình "tự khai, tự nộp" thuế đã tồn tại nay sẽ nhường chỗ cho chính sách mới: sàn TMĐT khấu trừ và nộp thuế thay. Quyết định này, theo Nghị định 117/2024/NĐ-CP và Nghị định 117/2025/NĐ-CP, sẽ tác động trực tiếp đến hàng triệu người bán hàng trên các nền tảng như TikTok Shop, Shopee, và Lazada. Cú Kiểm Toán nhận thấy đây là thay đổi buộc tất cả nhà bán hàng phải soi kỹ từng con số, từng quy định để tránh những phát sinh không đáng có.

Nghiên cứu của chuyên gia Cú Kiểm Toán tại Cú Kiểm Toán cho thấy.

Thay vì đau đầu với các tờ khai phức tạp, người bán online giờ đây có thể tập trung vào kinh doanh, bởi sàn sẽ lo phần thuế. Nhưng điều này không có nghĩa là được miễn thuế, mà là thuế sẽ bị trừ thẳng vào doanh thu. Vậy chính sách này cụ thể ra sao, tác động thế nào, và người bán cần làm gì để thích nghi? Chúng ta sẽ cùng kiểm toán những thay đổi này một cách chi tiết.

Bối Cảnh Lịch Sử: Vì Sao Phải Siết Chặt Thuế TMĐT?

Trong giai đoạn 2020–2023, thị trường thương mại điện tử Việt Nam chứng kiến sự bùng nổ mạnh mẽ, với doanh thu tăng trưởng hai chữ số mỗi năm. Các nền tảng như Shopee, Lazada, TikTok Shop trở thành mảnh đất màu mỡ cho hàng loạt người bán nhỏ lẻ tại các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng. Tuy nhiên, theo Tổng cục Thuế, phần lớn cá nhân kinh doanh online hoặc không đăng ký thuế, hoặc kê khai rất hạn chế.

Cơ quan thuế đã nỗ lực triển khai Cổng thông tin TMĐT cho hộ/cá nhân kinh doanh tại canhantmdt.gdt.gov.vn, yêu cầu người bán tự đăng ký, kê khai và nộp thuế từ năm 2024 đến đầu 2025. Tuy nhiên, việc kiểm soát doanh thu thật của từng cá nhân gặp nhiều khó khăn, bởi dòng tiền thường được chia nhỏ qua nhiều tài khoản ngân hàng, ví điện tử, hoặc hình thức thanh toán khi nhận hàng (COD). Điều này dẫn đến thất thu thuế đáng kể.

Chính vì vậy, giai đoạn 2025–2026, Nhà nước quyết định "đánh thẳng vào nút cổ chai" là các sàn TMĐT. Các sàn này nắm giữ toàn bộ dữ liệu về đơn hàng, thanh toán và doanh thu, trở thành mắt xích hiệu quả nhất để thực hiện việc thu thuế minh bạch và toàn diện hơn. Đây là một chuyển hướng chiến lược nhằm đảm bảo công bằng thuế và nâng cao hiệu lực quản lý.

Chính Sách Cũ (Đến 30/6/2025): Người Bán Tự Khai, Tự Nộp

Trước khi Nghị định 117/2024/NĐ-CP có hiệu lực, cá nhân và hộ kinh doanh bán hàng trên các sàn TMĐT như TikTok Shop, Shopee, Lazada phải tự mình thực hiện nghĩa vụ thuế. Quy định cụ thể như sau:

🦉 Cú nhận xét: Mô hình cũ đặt gánh nặng thủ tục lên vai người bán, dẫn đến nhiều thách thức trong việc tuân thủ và kiểm soát.

Ngưỡng Doanh Thu và Các Loại Thuế Áp Dụng

Người bán phải đóng thuế GTGT (VAT) và thuế TNCN nếu tổng doanh thu từ hoạt động kinh doanh trong năm dương lịch trên 100 triệu đồng. Ngoài ra, nếu là hộ kinh doanh hoặc công ty, còn phải đóng lệ phí môn bài, thường dao động từ 2–3 triệu đồng/năm tùy theo vốn điều lệ.

Đối với hoạt động bán hàng hóa online, tỷ lệ thuế thông dụng là: VAT 1% trên doanh thu và TNCN 0,5% trên doanh thu. Tổng cộng, người bán phải nộp 1,5% doanh thu nếu vượt ngưỡng 100 triệu đồng/năm. Quá trình này yêu cầu người bán tự đăng ký mã số thuế tại cơ quan thuế nơi cư trú và tự kê khai, nộp thuế qua Cổng thông tin TMĐT HKD của Tổng cục Thuế.

Những Vấn Đề Phát Sinh Từ Chính Sách Cũ

Mô hình tự khai tự nộp bộc lộ nhiều hạn chế. Nhiều cá nhân bán hàng online, đặc biệt là các shop nhỏ với vài chục đơn hàng mỗi tháng, thường không biết hoặc không có đủ kiến thức, thời gian để tự kê khai thuế đúng hạn. Bên cạnh đó, cơ quan thuế gặp khó khăn trong việc đối soát doanh thu thực tế khi người bán cố tình che giấu hoặc chia nhỏ doanh thu qua nhiều kênh bán khác nhau (ví dụ: vừa bán trên sàn, vừa bán qua Facebook, Zalo).

Tình trạng này dẫn đến thất thu ngân sách và tạo ra môi trường cạnh tranh không công bằng giữa những người nộp thuế đầy đủ và những người chưa tuân thủ. Đây chính là lý do cốt lõi để thúc đẩy sự thay đổi chính sách thuế một cách mạnh mẽ.

Bước Ngoặt Lớn Từ 1/7/2025: Sàn TMĐT Khấu Trừ Thuế Thay

Từ ngày 1/7/2025, theo Nghị định 117/2024/NĐ-CP và Nghị định 117/2025/NĐ-CP, các sàn thương mại điện tử lớn như Shopee, Lazada, TikTok Shop, và Tiki sẽ bắt buộc phải thực hiện khấu trừ, kê khai, và nộp thay thuế GTGT và thuế TNCN cho các hộ, cá nhân kinh doanh ngay trên từng giao dịch. Đây là một sự thay đổi mang tính cách mạng, đơn giản hóa thủ tục cho người bán nhưng đồng thời tăng cường sự minh bạch và trách nhiệm của sàn.

Chính sách mới này nhằm mục tiêu kiểm soát chặt chẽ hơn nguồn thu từ kinh doanh online. Việc khấu trừ thuế sẽ được thực hiện ngay khi đơn hàng được xác nhận thành công và người mua chấp nhận thanh toán. Điều này đảm bảo rằng nghĩa vụ thuế được thực hiện một cách tự động và liên tục, giảm thiểu tình trạng chậm trễ hoặc bỏ sót kê khai.

Cách Sàn Khấu Trừ Thuế Trên Từng Đơn Hàng

Theo Nghị định 117/2024/NĐ-CP, mức thuế được tính theo phần trăm doanh thu của mỗi giao dịch, tùy thuộc vào việc đó là hàng hóa hay dịch vụ. Các tỷ lệ cụ thể như sau:

Nếu sàn TMĐT không thể xác định rõ giao dịch thuộc loại hàng hóa hay dịch vụ, tỷ lệ thuế áp dụng sẽ là tỷ lệ cao nhất trong nhóm để đảm bảo thu thuế tối đa. Việc kê khai và nộp thay thuế sẽ được sàn thực hiện theo tháng. Điều đáng chú ý là nếu có giao dịch bị hủy hoặc trả hàng, sàn có trách nhiệm bù trừ số thuế đã khấu trừ cho người bán ở kỳ sau. Dân trí năm 2025 cũng khẳng định các nền tảng có chức năng đặt hàng và thanh toán trực tuyến phải khấu trừ và nộp thay, trong khi bán qua Facebook, Zalo, Instagram người bán vẫn tự kê khai.

"Miễn Khai Thuế" Nhưng Không "Miễn Nộp Thuế": Hiểu Đúng Để Không Mắc Lỗi

Một số thông tin trên các kênh TikTok/YouTube có thể gây hiểu nhầm rằng từ 1/7/2025, người bán online trên sàn sẽ được "miễn khai thuế". Điều này vừa đúng, vừa cần lưu ý.

Minh bạch hóa dòng tiền và tuân thủ thuế là điều không thể tránh khỏi. Để kiểm tra kỹ lưỡng các thay đổi này, bạn có thể so sánh thuế 2025 vs 2026 một cách chi tiết trên Cú Thông Thái.

Mốc Thời Gian Quan Trọng 2025–2026 và Yếu Tố Lịch Sử Chi Tiết

Chính sách thuế TMĐT tại Việt Nam đã trải qua một quá trình phát triển để đáp ứng sự thay đổi nhanh chóng của nền kinh tế số. Dưới đây là các mốc thời gian quan trọng, thể hiện sự chuyển mình từ mô hình quản lý truyền thống sang hiện đại:

• Trước 2024: Giai đoạn này, việc thu thuế TMĐT chủ yếu dựa vào sự tự kê khai của cá nhân và hộ kinh doanh. Cơ quan thuế mới chỉ dừng lại ở việc phối hợp với các sàn để thu thập dữ liệu về doanh thu, nhưng chưa có cơ chế thu trực tiếp và hiệu quả.

• Đầu 2025: Bộ Tài chính ban hành Thông tư 86/2024/TT-BTC, chính thức áp dụng Mẫu 03-ĐK-TCT cho việc đăng ký thuế của hộ và cá nhân kinh doanh trên Cổng thông tin TMĐT HKD từ ngày 06/02/2025. Đây là bước đệm quan trọng để chuẩn hóa thông tin người bán trước khi áp dụng cơ chế mới.

• Từ 1/7/2025: Nghị định 117/2024/NĐ-CP và Nghị định 117/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực. Đây là bước ngoặt mang tính lịch sử, buộc các sàn TMĐT phải khấu trừ, kê khai và nộp thay thuế GTGT và TNCN cho người bán. Luật sửa đổi một số điều của Luật Quản lý thuế cũng khẳng định các sàn TMĐT và nền tảng số phải thực hiện nghĩa vụ này.

• Từ 1/1/2026: Ngưỡng doanh thu chịu thuế được nâng lên 200 triệu đồng/năm, từ mức 100 triệu đồng/năm hiện hành. Thay đổi này tạo điều kiện thuận lợi hơn cho những người bán siêu nhỏ hoặc những người mới thử nghiệm kinh doanh online, giúp họ có thêm dư địa phát triển mà chưa phải lo lắng về nghĩa vụ thuế.

🦉 Cú nhận xét: Sự tăng ngưỡng này cho thấy Nhà nước vừa muốn siết chặt quản lý, vừa muốn tạo không gian cho khởi nghiệp nhỏ. Tuy nhiên, đừng vì thế mà lơ là nghĩa vụ thuế nếu doanh thu của bạn vượt mốc này.

Các mốc thời gian này cho thấy rõ ràng một xu hướng: quản lý thuế TMĐT đang chuyển từ sự "tự giác là chính" sang "khấu trừ tại nguồn", đòi hỏi sự chủ động thích nghi từ phía người bán hàng online.

Tác Động Thực Tế Đến Người Bán TikTok Shop, Shopee, Lazada

Chính sách thuế mới không chỉ là thay đổi về thủ tục mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền, lợi nhuận, và chiến lược kinh doanh của người bán hàng trên TikTok Shop, Shopee, Lazada.

Xu Hướng Minh Bạch Hóa Thu Nhập Online

Với cơ chế khấu trừ tại nguồn, cơ quan thuế giờ đây có trong tay dữ liệu doanh thu chi tiết đến từng đơn hàng, từng gian hàng trên các sàn. Điều này giúp hạn chế đáng kể tình trạng "trốn thuế mềm" hoặc kê khai không đầy đủ. Minh bạch hóa thu nhập online là xu thế tất yếu. Từ năm 2026, việc nâng ngưỡng chịu thuế lên 200 triệu đồng/năm sẽ tạo ra một khoảng doanh thu "dễ thở" cho những người bán quy mô nhỏ, như sinh viên, mẹ bỉm sữa bán thêm, giúp họ tập trung phát triển kinh doanh mà không phải lo ngay về thuế.

Chi Phí Thực Tế Của Người Bán Sẽ Như Thế Nào?

Số tiền thuế thực tế mà người bán phải nộp không thay đổi về tỷ lệ so với chính sách cũ nếu doanh thu vượt ngưỡng. Ví dụ, một shop quần áo ở quận 1, TP.HCM bán trên TikTok Shop, doanh thu năm 2026 khoảng 500 triệu đồng. Nếu toàn bộ là hàng hóa, tỷ lệ thuế trên doanh thu là VAT 1% + TNCN 0,5% = 1,5%. Như vậy, tổng số thuế phải nộp khoảng 7,5 triệu đồng/năm, số tiền này sẽ bị trừ tự động vào từng đơn hàng. Điểm khác biệt lớn nhất là: không còn tình trạng "khất thuế" hay "quên nộp" vì sàn sẽ khấu trừ ngay. Dòng tiền về tài khoản ngân hàng hoặc ví điện tử của người bán sẽ là doanh thu sau thuế, giúp việc quản lý tài chính trở nên minh bạch và dễ dàng hơn.

🦉 Cú nhận xét: Mặc dù tổng số thuế không đổi, việc khấu trừ tự động yêu cầu người bán phải điều chỉnh ngay lập tức kế hoạch dòng tiền. Lợi nhuận gộp sẽ giảm đi một phần nhỏ, đòi hỏi tối ưu hóa các chi phí khác.

Khả Năng Tăng Các Loại Phí Trên Sàn

Ngoài chính sách thuế mới, một yếu tố khác mà người bán cần lưu ý là khả năng các sàn TMĐT điều chỉnh phí dịch vụ hoặc phí hạ tầng. Một số đơn vị tư vấn TMĐT đã dự báo rằng từ tháng 7/2025, các sàn có thể tăng thêm các loại phí để bù đắp chi phí vận hành hệ thống khấu trừ thuế phức tạp. Điều này có thể làm cho biên lợi nhuận ròng của người bán giảm thêm vài phần trăm, tùy thuộc vào ngành hàng và chính sách của từng sàn.

Để đối phó với những thay đổi này, người bán cần rà soát lại toàn bộ cơ cấu chi phí, từ giá vốn, phí vận chuyển đến chi phí marketing. Việc nắm rõ từng khoản mục chi phí sẽ giúp bạn định giá sản phẩm hợp lý, đảm bảo lợi nhuận tối ưu trong bối cảnh mới. Bạn có thể tự kiểm tra ngay các quy định thuế thương mại điện tử chi tiết tại Cú Thông Thái.

Bài Học Chiến Lược Cho Nhà Bán Hàng Việt Nam

Trước những thay đổi lớn về chính sách thuế, người bán hàng online trên các sàn TMĐT không thể tiếp tục kinh doanh theo cách cũ. Dưới đây là ba bài học chiến lược quan trọng để thích nghi và tối ưu hóa hoạt động kinh doanh:

1. Tập Trung Tối Ưu Biên Lợi Nhuận, Không Chỉ Doanh Thu

Khi sàn khấu trừ thuế từ 1,5% đến 3% doanh thu (tùy loại hình hoạt động), cộng với các loại phí sàn, phí vận chuyển và chi phí marketing, biên lợi nhuận ròng của người bán sẽ bị ảnh hưởng trực tiếp. Việc chạy theo doanh số mà bỏ qua lợi nhuận sẽ dẫn đến tình trạng "bán lỗ" trong dài hạn. Hãy tính toán kỹ lưỡng giá vốn, tìm kiếm các nhà cung cấp tối ưu tại các vùng công nghiệp như Bình Dương, Đồng Nai, Bắc Ninh để giảm chi phí đầu vào. Kiểm soát chặt chẽ chi phí vận hành và marketing để đảm bảo mỗi đơn hàng đều mang lại lợi nhuận thực sự.

2. Chuẩn Hóa Hồ Sơ Thuế và Ngân Hàng

Với việc sàn trực tiếp khấu trừ thuế, thông tin về người bán phải đồng nhất và chính xác tuyệt đối. Hãy đảm bảo tài khoản ngân hàng cá nhân hoặc công ty mà bạn sử dụng trên sàn (Vietcombank, BIDV, VietinBank, Techcombank,...) phải khớp hoàn toàn với thông tin đăng ký thuế và mã số thuế cá nhân/doanh nghiệp. Sai sót dù nhỏ cũng có thể dẫn đến việc bị treo tiền hoặc phát sinh các vấn đề pháp lý phức tạp. Việc chuẩn hóa hồ sơ sẽ giúp quy trình khấu trừ diễn ra suôn sẻ và tránh những rủi ro không đáng có.

3. Phân Tách Kênh: Sàn TMĐT và Mạng Xã Hội

Chính sách mới tạo ra sự khác biệt rõ ràng giữa các kênh bán hàng. Bán trên Shopee, TikTok Shop, Lazada: thuế được khấu trừ tự động, thủ tục nhẹ nhàng hơn nhưng khó có sự "linh hoạt" trong việc điều chỉnh giá bán hoặc các chương trình khuyến mãi do các yếu tố thuế và phí sàn. Ngược lại, bán hàng qua Facebook, Zalo, Instagram vẫn yêu cầu người bán tự kê khai và nộp thuế theo Nghị định 117/2025. Tuy thủ tục phức tạp hơn, các kênh này lại mang lại tính linh hoạt cao hơn về giá cả, chiết khấu và các chiến dịch marketing riêng. Hãy cân nhắc phân bổ nguồn lực và chiến lược giá cho từng kênh để tối ưu hiệu quả kinh doanh.

4. Theo Sát Thay Đổi Chính Sách Từ 2026 Trở Đi

Từ 1/1/2026, ngưỡng doanh thu chịu thuế sẽ nâng lên 200 triệu đồng/năm. Điều này mở ra cơ hội cho nhiều cá nhân kinh doanh nhỏ có thể điều chỉnh quy mô hoạt động quanh mốc này để tối ưu nghĩa vụ thuế. Tuy nhiên, Cú Kiểm Toán cảnh báo, việc cố tình chia nhỏ doanh thu hoặc tạo nhiều gian hàng ảo để trốn thuế sẽ là rủi ro lớn. Sàn TMĐT nắm rất rõ dữ liệu giao dịch của bạn. Thay vào đó, hãy xem xét các chiến lược hợp pháp như tách thương hiệu, hoặc tập trung vào các giai đoạn cao điểm trong năm để đạt ngưỡng doanh thu hợp lý. Việc theo dõi sát sao các quy định thuế mới nhất là điều cần thiết cho mọi nhà bán hàng online.

Kết Luận

Giai đoạn 2025–2026 đánh dấu một cột mốc lịch sử đối với thuế thương mại điện tử Việt Nam. Sự chuyển dịch từ mô hình "tự giác là chính" sang "khấu trừ tại nguồn" sẽ mang lại sự minh bạch, công bằng, và hiệu quả cao hơn trong quản lý thuế. Đối với người bán trên TikTok Shop, Shopee, Lazada tại các thành phố lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, việc quản trị thuế và dòng tiền không còn là một lựa chọn mà đã trở thành một phần không thể thiếu trong chiến lược kinh doanh online. Hãy chủ động thích nghi, tìm hiểu kỹ lưỡng các quy định, và sử dụng các công cụ hỗ trợ để đảm bảo tuân thủ và tối ưu hóa lợi nhuận trong kỷ nguyên mới của TMĐT.

Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn.