Thuế thừa kế ở Việt Nam là thuế thu nhập cá nhân đối với thu nhập từ nhận thừa kế, quà tặng. Theo Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15, ngưỡng miễn thuế được nâng từ 10 triệu đồng lên 20 triệu đồng mỗi lần nhận, áp dụng từ 01/7/2026. Thuế suất 10% vẫn giữ nguyên.

Giới Thiệu: Soi Kỹ Lại Thuế Thừa Kế Từ 01/7/2026

Kể từ ngày 01/7/2026, bức tranh thuế thu nhập cá nhân (TNCN) tại Việt Nam sẽ có những điều chỉnh đáng kể, đặc biệt là các quy định liên quan đến thu nhập từ nhận thừa kế và quà tặng. Với việc Quốc hội thông qua Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15 (gọi tắt là Luật 109) vào ngày 10/12/2025, nhiều người đang tự hỏi: liệu có phải đóng thêm "thuế thừa kế" không? Cú Kiểm Toán đã soi kỹ từng con số, từng điều khoản để bạn nắm rõ.

Thay đổi này không hề tạo ra một sắc thuế thừa kế hoàn toàn mới. Thay vào đó, Luật 109 điều chỉnh các quy tắc tính thuế TNCN đối với các khoản thu nhập từ nhận thừa kế, quà tặng, vốn đã tồn tại từ Luật Thuế TNCN 2007. Mục tiêu chính là đơn giản hóa chính sách, phù hợp với mặt bằng thu nhập và giá cả hiện tại, tránh đánh thuế vào những khoản nhỏ mang tính hỗ trợ gia đình. Trong bối cảnh kinh tế hiện nay, khi giá xăng RON 95 đang ở mức 24.330 VND/lít tại Việt Nam (theo dữ liệu ngày 10/06/2026), mỗi thay đổi về thuế đều có thể ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí sinh hoạt của người dân. Cùng tìm hiểu những điểm cốt lõi!

🦉 Cú nhận xét: Luật 109/2025/QH15 là một phần của chiến lược cải cách thuế đồng bộ, không chỉ tập trung vào thừa kế mà còn hướng tới việc giảm gánh nặng tổng thể cho các cá nhân có thu nhập trung bình và thấp.

Phân Tích Quy Định Mới: Thuế Thừa Kế Theo Luật 109/2025/QH15

Căn cứ Điều 18 Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15, quy định về thu nhập từ nhận thừa kế, quà tặng đã được làm rõ và có những điểm thay đổi quan trọng so với luật cũ. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến những cá nhân cư trú nhận tài sản thừa kế hay quà tặng từ 01/7/2026. Hãy nhìn thẳng vào các con số.

Thuế suất: Luật 109 vẫn giữ nguyên mức thuế suất 10%. Đây là con số cố định, áp dụng trên phần thu nhập tính thuế. Không có sự gia tăng thuế suất, điều này là một điểm mấu chốt để người dân yên tâm. Thuế suất 10% này áp dụng cho nhiều loại tài sản như bất động sản, chứng khoán, quyền sở hữu trí tuệ, và tiền mặt có giá trị lớn.

Thu nhập tính thuế: Đây là điểm thay đổi đáng chú ý. Theo Luật 109, thu nhập tính thuế là phần giá trị tài sản thừa kế, quà tặng vượt trên 20 triệu đồng cho từng lần phát sinh [4]. Trước đây, theo Luật Thuế TNCN 2007, ngưỡng miễn thuế chỉ là 10 triệu đồng mỗi lần nhận [3]. Việc nâng ngưỡng miễn thuế lên gấp đôi cho thấy Chính phủ muốn giảm gánh nặng hành chính và thuế cho các giao dịch có giá trị nhỏ hơn, phù hợp hơn với sức mua và giá cả thị trường hiện tại.

Thời điểm tính thuế: Đối với thu nhập từ nhận thừa kế, thời điểm tính thuế là khi người nộp thuế thực tế nhận được thừa kế. Còn với quà tặng, đó là thời điểm tổ chức/cá nhân tặng cho hoặc người nộp thuế nhận được thu nhập [4]. Việc xác định rõ thời điểm này giúp cá nhân chủ động hơn trong việc kê khai và nộp thuế, tránh các sai sót không đáng có.

Tóm lại, Luật 109 không tạo ra một sắc thuế riêng biệt cho thừa kế mà vẫn coi nó là một loại thu nhập chịu thuế TNCN. Sự thay đổi cốt lõi là việc nới rộng "vùng miễn thuế". Điều này có ý nghĩa lớn đối với các tài sản có giá trị vừa và nhỏ, như xe máy, đồ dùng gia đình hay các khoản tiền tiết kiệm không quá lớn. Tuy nhiên, đối với bất động sản ở các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, nơi giá trị tài sản thường từ vài tỷ đồng trở lên, việc nâng ngưỡng từ 10 triệu lên 20 triệu đồng chỉ mang tính kỹ thuật, giảm một khoản thuế nhỏ nhưng không làm thay đổi đáng kể tổng số thuế phải nộp.

So Sánh Chi Tiết: Luật Cũ vs Luật Mới Về Thuế Thừa Kế

Để thấy rõ tác động của Luật 109/2025/QH15, chúng ta cần đặt nó cạnh Luật Thuế TNCN 2007 (và các lần sửa đổi trước). Những thay đổi này không chỉ đơn thuần là con số, mà còn phản ánh định hướng chính sách thuế của Nhà nước trong giai đoạn mới.

Đây là bảng so sánh cụ thể:

Như Cú Kiểm Toán đã chỉ ra, điểm khác biệt lớn nhất là ngưỡng miễn thuế. Với tài sản có giá trị 2 tỷ đồng, theo luật cũ, bạn nộp thuế trên (2 tỷ - 10 triệu) × 10%. Theo luật mới, bạn nộp thuế trên (2 tỷ - 20 triệu) × 10%. Điều này chỉ giúp giảm khoảng 1 triệu đồng tiền thuế phải nộp. Với tổng số thuế có thể lên đến hàng trăm triệu đồng, mức giảm này là không đáng kể đối với bất động sản giá trị cao. Tuy nhiên, nó mang ý nghĩa quan trọng trong việc giảm gánh nặng cho các tài sản nhỏ và đơn giản hóa thủ tục hành chính thuế.

Đặc biệt, Luật 109 cũng đã điều chỉnh lại biểu thuế TNCN từ 7 bậc xuống còn 5 bậc, cùng với việc nâng mức giảm trừ gia cảnh cố định lên 15,5 triệu đồng/tháng cho bản thân và 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc [1], [3]. Những thay đổi này thể hiện rõ mục tiêu giảm gánh nặng thuế cho đại bộ phận người lao động có thu nhập trung bình – thấp, phù hợp với mặt bằng kinh tế và chi phí sinh hoạt tăng cao.

Hướng Dẫn Tuân Thủ & Tối Ưu Chi Phí Thuế Từ Thừa Kế

Dù ngưỡng miễn thuế tăng lên, việc lập kế hoạch tài sản vẫn là yếu tố then chốt để tối ưu nghĩa vụ thuế và tránh rủi ro. Cú Kiểm Toán có vài lời khuyên cho bạn để không bị "soi" sai sót.

1. Lập Kế Hoạch Tài Sản Sớm: Đừng Để Nước Đến Chân Mới Nhảy

Với các tài sản giá trị lớn như nhà đất, cổ phần doanh nghiệp, việc đợi đến khi phát sinh thừa kế mới tính toán thuế là một sai lầm lớn. Hãy bắt đầu ngay hôm nay. Việc lập di chúc rõ ràng, tặng cho từng phần tài sản theo lộ trình, hoặc định giá tài sản hợp lý có thể giúp tối ưu hóa đáng kể nghĩa vụ thuế. Điều này không chỉ giúp giảm thuế mà còn tránh những tranh chấp không đáng có trong gia đình. Một kế hoạch tài chính rõ ràng sẽ giúp bạn quản lý rủi ro và tuân thủ đúng quy định.

2. Tận Dụng Ngưỡng Miễn Thuế 20 Triệu Đồng/Lần Một Cách Hợp Pháp

Đối với các tài sản có giá trị nhỏ, việc nâng ngưỡng miễn thuế lên 20 triệu đồng/lần là một cơ hội. Ví dụ, nếu bạn có khoản tiền tiết kiệm nhỏ hoặc tài sản phi bất động sản có giá trị tương đương, việc chia nhỏ giá trị thừa kế/tặng cho có thể giúp giảm thuế phải nộp. Tuy nhiên, cần hết sức cẩn trọng để đảm bảo tính hợp pháp của các giao dịch, tránh lạm dụng chính sách gây rủi ro bị thanh tra thuế. Bản chất giao dịch phải rõ ràng, không được tạo lập giả mạo để trốn thuế.

3. Phối Hợp Các Ưu Đãi Và Miễn Thuế Khác Trong Kế Hoạch Tổng Thể

Luật 109 không chỉ điều chỉnh về thừa kế mà còn bổ sung nhiều khoản miễn thuế cho các cá nhân hoạt động trong lĩnh vực khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số [3]. Nếu bạn hoặc người thân có thu nhập từ những nguồn này, hãy xem xét xây dựng một kế hoạch thu nhập tổng thể để tối ưu hiệu quả thuế. Việc kết hợp các chính sách ưu đãi này có thể mang lại lợi ích đáng kể. Ví dụ, việc đầu tư vào các dự án được khuyến khích có thể giúp bạn giảm tổng nghĩa vụ thuế của mình. Bạn có thể so sánh thuế 2025 và 2026 để thấy rõ hơn tác động của các thay đổi này.

Bài Học Cho Người Nộp Thuế: 3 Mẹo Tiết Kiệm Thuế Hợp Pháp

Cú Kiểm Toán luôn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hiểu rõ luật để tối ưu hóa tài chính cá nhân. Dưới đây là 3 mẹo để bạn không bỏ lỡ bất kỳ cơ hội nào:

Một ví dụ thực tế: Chị An, 40 tuổi, ở quận Ba Đình, Hà Nội, dự kiến sẽ nhận thừa kế một căn nhà trị giá 5 tỷ đồng từ cha mẹ vào cuối năm 2026. Nếu không có kế hoạch, chị sẽ phải nộp thuế trên (5 tỷ - 20 triệu) × 10%. Tuy nhiên, nếu gia đình chị tham vấn sớm, có thể tìm cách tối ưu bằng việc kết hợp các hình thức chuyển giao tài sản phù hợp, giảm thiểu gánh nặng thuế trong khuôn khổ pháp luật.

Kết Luận

Luật Thuế TNCN số 109/2025/QH15, có hiệu lực từ 01/7/2026, là một bước tiến quan trọng trong việc cải cách chính sách thuế tại Việt Nam. Về bản chất, "thuế thừa kế" vẫn là một phần của thuế TNCN đối với thu nhập từ nhận thừa kế, quà tặng, với thuế suất 10%. Điểm cải cách cốt lõi là việc nâng ngưỡng miễn thuế từ 10 triệu đồng lên 20 triệu đồng mỗi lần nhận [3], [4]. Điều này nhằm giảm bớt gánh nặng hành chính và thuế cho các giao dịch nhỏ, mang tính gia đình, đồng thời phù hợp hơn với tình hình kinh tế hiện tại và lạm phát đã xảy ra trong hơn một thập kỷ qua.

Đối với các tài sản có giá trị lớn, đặc biệt là bất động sản tại các đô thị lớn, tác động của việc nâng ngưỡng này đến tổng số thuế phải nộp là không đáng kể. Do đó, việc lập kế hoạch chuyển giao tài sản sớm và cẩn trọng vẫn là yếu tố quyết định để tối ưu hóa nghĩa vụ thuế và đảm bảo sự minh bạch, đúng luật. Hãy luôn cập nhật thông tin và sử dụng các công cụ hỗ trợ để không bỏ lỡ bất kỳ lợi ích nào. Sử dụng 30+ công cụ tính thuế miễn phí tại thue.cuthongthai.vn.